Yavru Köpeğin Diş Çıkarması Belirtileri ve Rahatlama Yolları
Kısa cevap: Yavru köpek diş çıkarması genellikle 3-4 aylıkken başlar ve 6-7 aylık dönemde tamamlanır. Bu süreçte artan çiğneme isteği, hafif diş eti kanaması, salya, huysuzluk ve eşyaları kemirme normaldir. Rahatlatmak için serin çiğneme oyuncakları, ıslatılıp buzlukta bekletilmiş bez ve düzenli oyun molaları yeterlidir. Yüksek ateş, yemek yemeyi tamamen bırakma veya şişmiş, kötü kokan diş eti varsa veterinere gitmek gerekir.
Diş Çıkarma Takvimi: Ne Zaman Ne Olur?
Süreci bilmek endişeyi azaltır. Kaba bir zaman çizelgesi şöyle:
| Dönem | Olan biten |
|---|---|
| 2-4 hafta | Süt dişleri çıkmaya başlar |
| 6-8 hafta | 28 süt dişi genellikle tamamlanır |
| 3-4 ay | Süt dişleri düşmeye başlar, kalıcı kesici dişler gelir |
| 5-6 ay | Köpek dişleri ve azı dişleri değişir |
| 6-7 ay | 42 kalıcı diş yerini alır |
Küçük ırklarda süreç biraz gecikebilir. Büyük ırklarda daha hızlı ilerleyebilir. Birkaç haftalık sapmalar sorun değildir.
Belirtiler: Neye Bakmalısınız?
- Aşırı çiğneme isteği: Sandalye bacağı, terlik, kablo, halı… Eline geçen her şey.
- Artan salya: Ağız çevresi sürekli ıslak olabilir.
- Yerde düşmüş küçük dişler: Oyuncakta ya da mama kabında bulabilirsiniz. Çoğu diş yutulur, bu zararsızdır.
- Hafif kanama: Oyuncakta pembe lekeler görülebilir. Damla damla akan kanama normal değildir.
- Kızarmış, hafif şişkin diş eti: Dokunmaya hassasiyet olur.
- İştahta dalgalanma: Sert mamayı yavaş yer ya da kaptan uzaklaşır.
- Huysuzluk ve huzursuz uyku: Gece daha çok sızlanabilir.
- Yüzünü sürtme: Çenesini halıya, kanepeye bastırır, pençesiyle ağzını kurcalar.
- Nefeste hafif metalik koku: Geçici olabilir.
Rahatlatmanın Pratik Yolları
- Serinlik verin. Temiz bir pamuklu bezi ıslatın, sıkın, örgü şeklinde bükün ve yarım saat buzlukta bekletin. Taş gibi dondurmayın. Gözetim altında çiğnetin.
- Doğru sertlikte oyuncak seçin. Tırnakla hafifçe iz bırakan kauçuk idealdir. Çok sert oyuncaklar süt dişini kırabilir.
- Oyuncakları dönüşümlü kullanın. Üç dört oyuncağı sırayla verin. Yenilik ilgisini artırır, eşyalara yönelmesini azaltır.
- Doldurulabilir oyuncakları soğutun. İçine ıslatılmış maması ya da az miktarda sade yoğurt koyup buzdolabında bekletin. Hem oyalar hem serinletir.
- Mamayı yumuşatın. Ilık suyla 10 dakika bekletmek çiğnemeyi kolaylaştırır. Yavru köpek beslenmesinde geçici bu düzenleme iştahı korur.
- Kısa, sık oyun seansları yapın. Yorulan yavru daha az kemirir. Çekiştirme oyunlarını bu dönemde hafif tutun.
- Elinizi ısırdığında yönlendirin. "Hayır" deyip elinizi çekin, hemen oyuncağı verin. Kabul edilebilir hedefi öğretmek en kalıcı çözümdür.
- Ağza dokunmaya alıştırın. Günde birkaç saniye dudağını kaldırıp diş etine bakın. Bu alışkanlık ileride diş temizliğini kolaylaştırır.
Kaçınılması Gerekenler
- Kemik, boynuz, çiğ deri (rawhide) ve sert plastik: kırık diş ve boğulma riski.
- Buz küpü kemirtmek: yavru dişler için fazla sert.
- İnsan ağrı kesicileri: ibuprofen, parasetamol ve aspirin köpekler için tehlikelidir.
- Diş eti üzerine uyuşturucu jeller: veteriner önermedikçe kullanılmamalı.
- Sallanan dişi elle çekmek: kök kırılabilir, enfeksiyon gelişebilir.
- Bez, çorap, eski ayakkabı vermek: köpek eşya ile oyuncağı ayırt edemez.
Evi Kemirmeye Karşı Hazırlayın
- Kabloları kablo kanalına alın veya yükseğe toplayın.
- Ayakkabı, çanta ve çocuk oyuncaklarını kapalı dolapta tutun.
- Saksı bitkilerini yavrunun erişemeyeceği yere kaldırın.
- Yalnız kaldığı alanı bir odaya veya kulübeye sınırlayın.
- Temizlik ürünlerini ve ilaçları kilitli bırakın.
Veterinere Ne Zaman Gidilir?
- Kalıcı diş çıktığı halde süt dişi hâlâ yerinde duruyorsa (özellikle köpek dişlerinde).
- Kanama durmuyorsa ya da kötü kokulu, akıntılı bir şişlik varsa.
- 24 saat boyunca hiç yemek yemiyorsa veya su içmiyorsa.
- Kırık diş, ağzın bir tarafını kullanmama, çene kapanışında belirgin bozukluk varsa.
- Yüzünde şişlik, halsiz